NASA Ra Mắt Kính Viễn Vọng Khám Phá Mới, Hướng Tới Những Hành Tinh Có Thể Có Sự Sống

Khám phá những hành tinh ngoài Trái đất

Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman của NASA, có kích thước bằng một chiếc xe buýt, sẽ mở rộng khả năng tìm kiếm các hành tinh bên ngoài hệ Mặt trời nhờ vào một thiết bị đặc biệt, có khả năng che khuất ánh sáng từ các ngôi sao xa xôi.

Được phóng lên bằng tên lửa Falcon Heavy của SpaceX vào lúc 7h26 sáng ngày 30 tháng 8 (giờ miền Đông Mỹ) từ Trung tâm Vũ trụ Kennedy tại Florida, Roman đã nhanh chóng đi vào quỹ đạo chỉ sau 10 phút. Đặc biệt, thiết bị quan trọng nhất để thực hiện sứ mệnh này là coronagraph, một công cụ quang học được thiết kế để làm mờ đi ánh sáng chói từ các ngôi sao, cho phép các nhà khoa học quan sát rõ hơn những cấu trúc mờ, như vành nhật hoa hay các hành tinh ngoại vi.

Bằng công nghệ này, Roman có khả năng phát hiện và phân tích các hành tinh có kích thước tương tự như Sao Mộc hoặc Sao Thổ, quay quanh những ngôi sao khác. Nếu mọi thứ diễn ra như kỳ vọng, kính viễn vọng này sẽ đặt nền móng cho Habitable Worlds Observatory, một dự án kính viễn vọng thế hệ tiếp theo của NASA, nhằm chụp ảnh các hành tinh giống như Trái đất và tìm kiếm dấu hiệu hóa học của sự sống trong bầu khí quyển của chúng.

“Chúng ta sẽ không trực tiếp đạt được mục tiêu đó từ Roman, nhưng những gì Roman mang lại sẽ dẫn dắt chúng ta tới nó.” Dominic Benford, nhà khoa học chương trình Roman tại NASA, cho biết.

Các kính viễn vọng không gian nổi tiếng như Hubble và James Webb cũng được trang bị coronagraph, nhưng thiết bị trên Roman được kỳ vọng sẽ có hiệu suất hoạt động vượt trội, với khả năng tốt hơn từ 100 đến 1,000 lần so với các hệ thống trước đây.

Hệ thống coronagraph của Roman là loại chủ động, với các gương có khả năng thay đổi hình dạng để điều chỉnh các rung động, biến động nhiệt cũng như các sai số khác, giúp duy trì độ chính xác cao hơn trong việc quan sát các hành tinh mờ gần những ngôi sao rực rỡ. Tiến sĩ Nicky Fox, Phó quản lý Ban Giám đốc Sứ mệnh Khoa học của NASA, cho biết ngoài việc tìm kiếm các hành tinh, Roman cũng có thể khảo sát những vật thể khó quan sát trong không gian.

Trong sứ mệnh kéo dài 5 năm, kính viễn vọng sẽ giúp phát hiện hàng tỷ thiên hà, hàng nghìn vụ nổ siêu tân tinh và nhiều tỷ sao. Roman có trường quan sát rộng gấp 100 lần so với Hubble và khả năng khảo sát nhanh hơn 1,000 lần, cho phép nó lập bản đồ các vùng rộng lớn của bầu trời.

Khám phá cấu trúc vũ trụ

Các nhà khoa học hy vọng rằng dữ liệu từ Roman sẽ giúp giải quyết các câu hỏi lớn về vật chất tối và năng lượng tối trong vũ trụ. Vật chất tối chiếm khoảng 85% tổng khối lượng vũ trụ nhưng vẫn chưa được phát hiện một cách trực tiếp, trong khi năng lượng tối liên quan đến sự gia tăng nhanh chóng trong quá trình giãn nở của vũ trụ.

Roman sẽ sử dụng lực hấp dẫn để bẻ cong ánh sáng trong không gian rộng lớn, từ đó xây dựng một bản đồ 3D về sự phân bố của vật chất tối. Siêu tân tinh cũng có thể được nghiên cứu như những “ngọn nến vũ trụ” giúp hiểu rõ hơn về tốc độ giãn nở của vũ trụ.

Kính viễn vọng sẽ mất khoảng 3 tháng để tiếp cận điểm Lagrange 2 (L2), với khoảng cách 1.6 triệu km từ Trái đất, nơi Kính viễn vọng James Webb cũng đang hoạt động. Roman dự kiến sẽ gửi về khoảng 1 terabyte dữ liệu mỗi ngày, sau khi được xử lý sẽ trở thành nguồn tài nguyên vô giá cho các nghiên cứu về mọi khía cạnh của vũ trụ từ sự hình thành sao đến những thiên hà xa xôi.

Với giá trị khoảng 4.3 tỷ USD, kính viễn vọng này đã được phát triển suốt một thập kỷ qua và đã trở thành một trong những ưu tiên hàng đầu của cộng đồng khoa học trong khoảng thời gian 16 năm trở lại đây.

Nancy Grace Roman là nhà thiên văn hàng đầu đầu tiên của NASA và là nữ lãnh đạo cấp cao đầu tiên của cơ quan này. Bà không chỉ là người tạo nên kính viễn vọng không gian đầu tiên – Kính viễn vọng Hubble mà còn được gọi là “mẹ đẻ” của kính viễn vọng này do vai trò then chốt của bà trong việc hiện thực hóa dự án. Bà sinh ngày 16 tháng 5 năm 1925 tại Nashville, Tennessee, Mỹ và qua đời vào ngày 25 tháng 12 năm 2018.

Để tìm hiểu thêm về khả năng chống chịu của Australia trước thảm họa toàn cầu, bạn có thể tham khảo bài viết Khả Năng Chống Chịu Của Australia Trước Thảm Họa. Nhờ vào các yếu tố địa lý và kinh tế, Australia có thể trở thành một trong những nơi an toàn nhất khi thảm họa xảy ra.

Những bí ẩn thú vị trong thiết kế mã QR sẽ được khám phá trong một bài viết khác, nơi bạn có thể tìm thấy lý do tại sao chỉ có ba ô vuông ở các góc của mã này. Đọc thêm tại Điều Thú Vị Về Thiết Kế Mã QR để hiểu rõ hơn về ứng dụng công nghệ hiện đại này.

Cuối cùng, nếu bạn yêu thích kiến trúc và muốn biết về một trong những công trình triển lãm khổng lồ tại Việt Nam, hãy truy cập vào bài viết Khám Phá Công Trình Triển Lãm Khổng Lồ Tại Việt Nam. Bạn sẽ được chiêm ngưỡng công trình mái vòm bằng thép 24.000 tấn mang hình ảnh Thần Kim Quy độc đáo.