Xe Điện Tại Trung Quốc: Cuộc Cách Mạng Ngành Giao Thông Với Tốc Độ Thay Đổi Chóng Mặt

Gần đây, thông tin về tuổi trung bình của xe du lịch năng lượng mới tại Trung Quốc chỉ đạt 1,8 năm đã gây ra nhiều tranh cãi. Theo Hiệp hội Các nhà sản xuất Ô tô Trung Quốc (CAAM), báo cáo về tình hình phát triển thị trường ô tô năm 2025 đã chỉ ra một thực tế đang thu hút sự quan tâm lớn từ dư luận.

Chủ đề này đã nhanh chóng trở thành từ khóa được tìm kiếm phổ biến, với những ý kiến cho rằng tốc độ thay xe điện hiện nay đang diễn ra nhanh chóng, thậm chí còn nhanh hơn cả việc thay đổi điện thoại di động. Ý kiến cho rằng xe điện thuộc loại hàng tiêu dùng nhanh đang trở nên phổ biến.

Tuy nhiên, phải hiểu rằng số liệu này không đại diện cho tuổi thọ hay chu kỳ chuyển nhượng xe.

1.8 Năm: Một Thực Trạng Phản Ánh Thị Trường

Theo báo cáo của CAAM, đến cuối năm 2025, tuổi trung bình của xe du lịch năng lượng mới tại Trung Quốc là 1,8 năm. Điều này không có nghĩa là xe điện chỉ được sử dụng trong thời gian ngắn như vậy, mà chỉ đơn thuần là tuổi đời trung bình của toàn bộ xe đang lưu hành.

Thực tế, chỉ có 0,6% xe có tuổi đời trên 6 năm, điều đó cho thấy phần lớn các phương tiện đều mới được bán ra trong vài năm trở lại đây, do đó, chỉ số này không phản ánh ảnh hưởng từ hành vi thay xe của người tiêu dùng.

Chính xác hơn, số liệu này cho thấy thị trường xe năng lượng mới tại Trung Quốc vẫn đang trong giai đoạn đầu phát triển với nhiều xe mới được đưa vào thị trường liên tục.

Nhận thức phổ biến rằng xe điện có vòng đời ngắn chủ yếu xuất phát từ sự phát triển vô cùng nhanh chóng trong ngành công nghiệp xe năng lượng mới, thay vì do vấn đề về độ bền của xe hoặc thói quen thay xe thường xuyên của người tiêu dùng.

Tăng Trưởng Đột Phá Của Thị Trường

Sự gia tăng nhanh chóng trong số lượng xe năng lượng mới được bổ sung vào thị trường cũng đóng góp một phần lớn vào tình hình hiện tại. Năm 2018, doanh số xe mới chỉ đạt 949.000 xe, nhưng đến năm 2020, thị trường đã lần đầu tiên vượt qua mốc 1 triệu xe. Đến năm 2024, doanh số xe năng lượng mới đã vượt mốc 10 triệu xe, tăng mạnh 52% so với năm trước, và sự tăng trưởng này không có dấu hiệu dừng lại trong năm 2025.

Điều này có nghĩa là, chỉ trong hai năm vừa qua, số xe được đưa vào thị trường đã vượt qua tổng số lượng xe bán ra trong suốt mười năm trước đó. Hàng triệu xe mới liên tiếp được đưa vào sử dụng, kéo theo tuổi trung bình của đội xe giảm xuống.

Đến năm 2025, ước tính khoảng 50% số xe năng lượng mới đang lưu hành được bán ra trong hai năm gần nhất, cho thấy mức độ trẻ trung của đội xe tại Trung Quốc hiện nay nhiều hơn là do thói quen thay xe của người tiêu dùng.

Sự Xuất Hiện Của Mẫu Xe Mới Và Khả Năng Thay Thế

Tốc độ xuất hiện các mẫu xe mới cũng là một yếu tố quan trọng trong việc tạo ra xu hướng tiêu dùng hiện nay. Theo dữ liệu từ Autohome, mặc dù số lượng thương hiệu ra mắt xe mới trong năm 2025 có giảm đi nhưng số mẫu xe năng lượng mới vẫn tăng vượt bậc. Hơn 2.000 mẫu xe mới đã được ra mắt trong năm 2025, gấp 5,5 lần so với năm 2018.

Sự thay đổi không chỉ xảy ra về số lượng mà còn về sự đa dạng của cơ cấu sản phẩm. Xe điện thuần túy (BEV) chiếm đến 74,9% mẫu xe mới năm 2023, nhưng dự kiến đến 2025, tỷ lệ này sẽ giảm xuống còn 53,8%. Trong khi đó, xe hybrid sạc ngoài (PHEV) và xe mở rộng phạm vi hoạt động (EREV) ngày càng trở nên phổ biến hơn.

Việc các sản phẩm này không gặp phải vấn đề về phạm vi hoạt động đã khiến nhiều khách hàng trước đây sử dụng xe chạy bằng xăng dễ dàng chuyển sang các mẫu xe năng lượng mới.

Công Nghệ Tiến Bộ Nhanh Chóng Cảm Nhận “Lỗi Thời”

Việc nâng cấp công nghệ nhanh chóng cũng khiến người tiêu dùng cảm thấy bị “lỗi thời”. Hiện tại, chu kỳ đổi mới của các công nghệ chủ chốt như pin, chip và hệ thống lái đã được rút ngắn xuống chỉ còn 18 – 24 tháng. Điều này khiến nhiều chủ xe chỉ sau 2 – 3 năm sử dụng cảm thấy khoảng cách lớn giữa xe của mình và những mẫu xe mới xuất hiện.

Chính cảm giác “không theo kịp thời đại” này đã dẫn đến sự xuất hiện của nhiều mẫu xe cũ trên thị trường mặc dù vẫn còn tương đối mới.

Những công nghệ tiên tiến được áp dụng nhanh chóng đang làm thay đổi tiêu chuẩn của xe năng lượng mới. Theo dữ liệu từ Autohome, tính đến giữa năm 2026, tỷ lệ xe năng lượng mới sở hữu các hệ thống hỗ trợ lái trên cao tốc đạt 58,1% và trên đô thị là 48,5%.

Điều này cho thấy rằng công nghệ hỗ trợ lái đang dần trở thành trang bị phổ biến trên các mẫu xe, không chỉ riêng ở các dòng xe cao cấp.

Rất nhiều ý kiến cho rằng sự có mặt đông đảo của các mẫu xe điện có tuổi đời còn rất thấp hiện nay là một đặc điểm đặc trưng của thị trường xe năng lượng mới đang trong giai đoạn tăng trưởng mạnh.

Khi mà năng lực tính toán của chip được thiết kế để phát triển lâu dài và chất lượng của các hệ thống điện trong xe tiếp tục được cải thiện, người tiêu dùng sẽ không còn chịu áp lực về việc phải liên tục theo kịp công nghệ mới nữa.

Đến khi đó, quyết định mua xe sẽ trở nên hợp lý hơn, và chu kỳ sử dụng xe cũng sẽ dài hơn, khiến tuổi trung bình của thị trường tăng lên.

Sự cạnh tranh giữa các thương hiệu xe kỳ vọng sẽ chuyển từ việc đẩy mạnh ra mắt sản phẩm sang việc nâng cao độ tin cậy, độ bền và giá trị sử dụng lâu dài.

Cuối cùng, có thể khẳng định rằng con số tuổi xe điện trung bình 1,8 năm tại Trung Quốc không chứng minh rằng xe điện có vòng đời ngắn hay người tiêu dùng liên tục thay xe. Nó phản ánh sự tăng trưởng mạnh mẽ của thị trường xe năng lượng mới trong giai đoạn hiện tại.

Trong tương lai, khi công nghệ ổn định và người tiêu dùng có nhận thức hợp lý hơn về giá trị sử dụng lâu dài, tuổi đời trung bình sẽ tăng cao hơn và con số 1,8 năm sẽ chỉ là dấu mốc lịch sử của sự phát triển ngành công nghiệp xe năng lượng mới tại Trung Quốc.

* Nguồn: 36Kr